Kerk van Leens

Leens

Op het hoogste punt van de wierde van Leens staat de dorpskerk die dateert uit ongeveer 1100. Oorspronkelijk was dit een Rooms Katholieke kerk en na de Reformatie werd dit de Hervormde kerk.

De Katholieken wijdden deze kerk aan de apostel Petrus. Als Christelijke kerk is deze kerk nog veel ouder en stamt ze uit de tweede helft van de 8ste eeuw, toen Liudger hier het Evangelie verspreidde. Toen was het een houten kerkje dat waarschijnlijk met riet was gedekt. Het werd vervangen door een tufstenen.

Deze vulcanische steensoort kwam uit het Eifelgebergte en werd via Deventer per schuit hierheen vervoerd. Na verloop van tijd nam de bevolking toe en was de kerk te klein geworden. Omstreeks 1200 werd ze vergroot tot een kruiskerk. De Petruskerk fungeerde sindsdien als hoofdkerk van het Marnegebied en Leens groeide daardoor uit tot hoofddorp van de streek. In de proosdij Leens is het vooral het geslacht Onsta geweest dat verscheidene generaties aaneen proost was.

Bij de Reductie werd bepaald dat de “gereformeerde religie” als enige in het openbaar mocht worden beleden. Omdat aan de macht en invloed Rooms Katholieke geestelijken een eind werd gemaakt, zagen landjonkers mogelijkheden om het ontstane gat op te vullen en hun macht te vergroten. Het collatierecht bood hen de kans om meer greep te krijgen op het kerkelijk wel en wee. Het was het recht om predikanten, schoolmeesters, kosters te benoemen en te ontslaan.
Dit recht kwam in Leens eerst in handen van het geslacht Van Starkenborgh. Deze familie droeg als collator erg veel bij aan de verfraaiing van de Petruskerk.

Bron:Protestantse Gemeente Leens